ترجمه

پاتوق دانشجو

جزوات

boxweb
هر هفته با یک ترجمه_25/کارل لوین /حامد سعید صابر

مروری بر بحران اقتصادی وال استریت؛بخش نخست ریشه های بحران

Print Friendly, PDF & Email

زمان انتشار: ۱۶:۲۷ ۱۳۹۳/۰۷/۵

برای پی بردن به ریشه‌های واقعی بحران وال استریت می‌بایست به شکل مبنایی آموزه‌های نظام سرمایه‌داری را مورد تجزیه و تحلیل قرار دهیم.مواردی مانند زیاده خواهی بانک‌ها،ضعف قوانین و مقررات و بی‌تدبیری سازمان‌های نظارتی را می توان به عنوان علل شکل گیری بحران نام برد.

آنچه در ادامه آورده می شود یادداشتی است از کارل لوین سناتور آمریکایی که به بحران وال استریت در بعد اقتصادی توجه دارد.این یادداشت در دو قسمت توسط آقای سعیدی صابر برای سایت مدرسه اقتصاد ترجمه شده که قسمت اول آن با عنوان ریشه های بحران تقدیم خوانندگان می شود.

سال‌های 2007 و 2008 میلادی، سال‌های بسیار تلخی برای ایالات متحده امریکا محسوب می‌گردند زیرا آغازگر یک دوره‌ی بحران شدید مالی و اقتصادی در این کشور به شمار می‌روند که همچنان گریبان دولت و مردم امریکا را گرفته و این کشور را روز به روز بیشتر به سقوط نزدیک ‌می‌کند.

کارل لوین[1] سناتور امریکااز ایالت میشیگان و سرپرست تیم تحقیق و تفحص پیرامون ابعاد و علل این بحران در مورد جنبه‌های مختلف این چالش چنین می‌نویسد:

” این بحران مالی و اقتصادی، بدون تردید بزرگترین چالش امریکا پس از بحران بزرگ اقتصادی 1929 است.[2] من به عنوان یک پژوهشگر و مسئول اقتصادی و کسی که از نزدیک شاهد وقایع اقتصادی است به جرات می‌توانم بگویم بحران وال استریت، به هیچ عنوان نمی‌تواند حاصل فعل و انفعالات طبیعی اقتصادی باشد بلکه این مشکل بزرگ پیامد قهری سیاست‌های غلط و فرآیندهای نادرستی است که سردمداران ایالات متحده‌ی امریکا آنها را ایجاد نمودند.”

بحران وال استریت ابعاد مختلفی دارد اما مهم‌ترین جنبه‌های آن عبارتند از:

1- از دست رفتن میلیون‌ها فرصت شغلی که حاصل آن بیکاری بخش عظیمی از کارگران و کارمندان امریکایی بود.

2-بر باد رفتن میلیاردها دلار از سرمایه و پس انداز بازنشستگان در قالب صندوق‌های بازنشستگی که نتیجه‌ی آن کاهش مداوم میزان پرداختی‌ها به این قشر از جامعه است.

3- فرو رفتن ایالات متحده امریکا در بزرگترین رکود اقتصادی قرن اخیر پس از بحران بزرگ 1929 میلادی

4-افزایش شکاف طبقاتی در میان دهک‌های درآمدی امریکا

5- بالا رفتن میزان بدهی و کسری بودجه دولت امریکا که شبیه یک بهمن، هر روز بیش از پیش کاخ سفید را تهدید می‌کند.

 

 نمودار شماره یک: مقایسه میزان کسری بودجه دولت‌های امریکا بر اساس نسبت درصدی به تولید ناخالص داخلی

نمودار شماره یک نشان می‌دهد اوباما بزرگترین کسری بودجه را در 50 سال گذشته امریکا داشته است. اما آیا این بحران به مرزهای ایالات متحده محدود شد؟ پاسخ بدون تردید منفی است. وابستگی اقتصاد بسیاری از کشورهای اروپایی به امریکا این بار هم برای این کشورها دردسرساز شد و دومینوی سقوط آزاد اقتصاد‌ها که از امریکا آغاز شده بود دامان بسیاری از کشورهای اروپایی نظیر یونان، ایرلند، اسپانیا و پرتغال را نیز گرفت و ورشکستگی شرکت‌های بزرگ در بخش خصوصی و ناتوانی دولت از بازپرداخت بدهی‌ها در بخش عمومی اقتصاد این کشورها را در دورانی فاجعه بار فرو برد.

ریشه‌های بحران

برای پی بردن به ریشه‌های واقعی بحران وال استریت می‌بایست به شکل مبنایی آموزه‌های نظام سرمایه‌داری را مورد تجزیه و تحلیل قرار دهیم. اما آنچه که به شکل قابل لمس می‌توان به عنوان علل شکل گیری بحران از آن نام برد شامل موارد ذیل است که به عنوان پیامدهای استقرار نظام سرمایه‌داری محسوب می‌گردند:

– زیاده خواهی بانک‌ها: مطابق مطالعات انجام شده در دهه‌ی نخست هزاره‌ی سوم به ویژه در سال 2006 برخی از بانک‌ها و به طور خاص بانک دو جانبه‌ی واشنگتن (Washington Mutual Bank) در جهت افزایش سوددهی خویش وام‌هایی را پرداخت‌ نمودند که به لحاظ مالی بسیار پر ریسک بودند. این سیاست‌گذاری بانک‌ها که با بی توجهی مقامات حکومتی و نظارتی امریکا همراه بود از سوی بسیاری از دلالان و سفته بازان مورد استقبال واقع گردید. سایر بانک‌ها هم با ملاحظه بی‌توجهی فدرال رزرو به این سمت سوق پیدا کردند. در این میان شرکت‌های اعتبار سنجی و رتبه‌دهی اعتباری نیز با دریافت رشوه های کلان نقش مهمی در تسهیل وام دهی به این گروه‌ها داشتند. این موضوع به ویژه در بخش مسکن کاملا مشهود بود. طبیعی بود که بخش عمده‌ای از وام گیرندگان توان و حتی اراده‌ای برای بازپرداخت بدهی‌های خود نداشتند.

عدم بازپرداخت بدهی‌ها، شرکت‌های بیمه پشتوانه وام‌ها و خود بانک‌ها را نیز وارد بحران نمود و در نتیجه ورشکستگی بخش عمده‌ای از صنعت بانک و بیمه‌ی ایالات متحده به عنوان یکی از نقاط آغازین بحران وال استریت بود.

– ضعف قوانین و مقررات و بی‌تدبیری سازمان‌های نظارتی: عدم نظارت کافی و موثر بر عملکرد بانک‌ها نیز یکی از ریشه‌های بحران تلقی می‌گردد. کارل لوین و تام کابرن[3] در گزارش خود از چالش وال استریت به عنوان مهم‌ترین بحران پیش روی امریکا، اصلاح جدی قوانین و مقررات و نیز انجام اصلاحات ساختاری در نهاد های مالی امریکا را به عنوان مهم‌ترین الزامات دولت اوباما برای فرار از بحران معرفی نمودند.

آلن گرینسپن رئیس سابق بانک مرکزی آمریکا نیز به اشتباه خود درکاهش نظارت دولت بردادن وام‌های بانکی اذعان کرد. به باور او بانک مرکزی و «کمیسیون مبادلات سهام» و خزانه داری همه نقشی در ارتکاب به این اشتباهات بازی کرده‌اند. او همچنین اعلام کرده ‌است که در اواسط سال ۲۰۰۵ آشکارا به دولتمردان و قانونگذاران آمریکایی در مورد احتمال وقوع چنین بحرانی در آینده نزدیک هشدار داده ‌است اما به آن توجه چندانی نشده ‌است. به گرینسپن انتقادهای زیادی می‌شود که در تقویت بازار آزاد و اعتماد کامل به بانک‌ها، زیاده‌روی کرده ‌است.

به هر حال امروز بحران وال استریت به چالشی جدی پیش روی امریکا تبدیل شده است و مهم‌ترین پیامد آن جنبش وال استریت است که در بخش بعدی این نوشتار به بررسی روند این جنبش و ابعاد آن خواهیم پرداخت.

دانلود pdf بخش نخست ریشه های بحران وال استریت

   [2]- برخی از کارشناسان معتقدند ابعاد بحران وال استریت از بحران 1929 نیز فراتر است و تاکید مسئولین ایالات متحده بر کوچکتر بودن پیامدهای این بحران از بحران 1929 در جهت تخفیف و کوچک نشان دادن این بحران است.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

مطالب مرتبط

آخرین مطالب